KRĘGOZMYK
Schorzenia bólowe kręgosłupa, takie jak kręgozmyk, które wynikają z patologicznej budowy jego elementów wymagają diagnostyki obrazowej (rtg, MR), gdyż objawy powodowane tymi zmianami nie są swoiste dla tych patologii. Istnieje więc możliwość przeoczenia poważnych zmian patologicznych w badaniu funkcjonalnym. Anomalie budowy kręgów predysponują chorego do objawów chronicznych, rzadko zanikających i o dużym nasileniu.
Kręgozmyk (spondylolisteza) to stan polegający na przesunięciu (podwichnięciu) 2 kręgów względem siebie, gdzie wyższy kręg ulega przesunięciu do przodu względem niższego. Taki stan prowadzi do utraty stabilności kręgosłupa, pogorszenia sprawności ruchowej chorego, przewlekłego bólu oraz wystąpienia objawów neurologicznych. Najczęściej występuje na poziomie 4 i 5 kręgu lędźwiowego oraz L5-S1.
Zagrożenia płynące ze strony kręgozmyku:
przemieszczeniu trzonu do przodu powoduje zwężenie kanału kręgowego, wzrost ciśnienia oraz zaburzenia cyrkulacji płynu mózgowo-rdzeniowego, ostatecznie ucisk na ogon koński.- złamane elementy łuku kręgu w sytuacji nadmiernego pochylania, skręcania, powodują haczenie, drażnienie, pociąganie, zgniatanie elementów układu nerwowego oraz występowanie stanów zapalnych. To właśnie te procesy powodują ból u Pacjenta.
- "złamanie" osi ruchu powoduje dystabilizację kręgu oraz powiększanie (stan niestabilności) kręgoszczeliny po przekroczeniu 5 mm przemieszczenia trzonu. Konsekwencją tego stanu są zmiany bólowe ze strony mięśni oraz nieodwracalne zmiany zwyrodnieniowe kręgów, które powodują rozwój choroby oraz zwiększenie objawów bólowych jak i neurologicznych w postaci zespołu ogona końskiego: brak kontroli trzymania moczu itp. Takie objawy mogą pojawić się już przy kręgozmyku 15 mm.
Inaczej przedstawia się sytuacja kręgozmyku zwyrodnieniowego, który "rozwija się w czasie" i raczej jest konsekwencją złego leczenia chorób bólowych kręgosłupa oraz jego dużego obciążania na przełomie długiego odcinka czasu. Jednakże w każdym przypadku kręgozmyk jest chorobą dystabilizacyjną co zawsze może powodować wzrost objawów bólowych.
Pojawienie się kręgozmyku zwyrodnieniowego w sytuacji skrzywienia kręgosłupa może być wynikiem zwyrodnienia powierzchni stawowej wyrostków stawowych co doprowadza do dużej rotacji trzonu. W badaniu rtg widoczne jest niewielkie przesunięcie trzonu bez kręgoszczeliny. Diagnozę potwierdza wyłącznie badanie manualne. Leczenie tej postaci kręgozmyku odbywa się przy zastosowaniu terapii manualnej.
